كلستئاتوم

كلستئاتوم چيست؟ 

كلستئاتوم رشد پوست در محل نابجا يعني گوش مياني (پشت پرده گوش) است. كلستئاتوم معمولاً به دنبال عفونت هاي مكررگوش ایجاد مي شود كه سبب رشد به سمت داخل پوست پرده گوش  مي گردد. كلستئاتوم اغلب به شكل يك كيست يا كيسه اي است كه لايه هايي از پوست قديمي را كه در قسمت داخلي گوش توليد مي شود، به بيرون مي ريزد. در طول زمان، توده كلستئاتوم مي تواند بزرگ شود و استخوانچه هاي گوش مياني را تخريب كند. كاهش شنوائي، سرگيجه و فلج عضلات صورت مي توانند در اثر رشد ممتد كلستئاتوم ايجاد شوند.

علل كلستئاتوم:

كلستئاتوم اغلب به دليل عملكرد بد شيپور استاش و همچنين عفونت گوش مياني ايجاد مي شود. شيپور استاش تعادل فشارهوا را بین گوش مياني و محیط برقرار می کند. هنگاميكه شيپور استاش بد كار مي كند، (احتمالاً به دلیل آلرژي، سرماخوردگي يا سينوزيت) هواي گوش مياني توسط بدن جذب مي شود و يك خلاء نسبي درگوش ايجاد مي شود. فشا رناشي از خلاء ساك يا كيسه را (بخصوص در نواحي كه پرده بدليل عفونت قبلي ضعيف شده است) به داخل مي كشد اين ساك اغلب تبديل به كلستئاتوم مي شود.

كلستئاتوم مادرزادي نوعی نادر از کلستئاتوم است که از زمان تولد وجود دارد و مي تواند در گوش مياني یا استخوانهاي قائده جمجمه و اطراف گوش رخ دهد.کلستئاتوم مادرزادی از ورای پرده دیده می شود

علائم كلستئاتوم

در ابتدا ممكن است گوش ترشح داشته باشد كه گاهي اوقات بدبو است. همينطور كه كيسه يا ساك كلستئاتوم بزرگتر مي شود احساس پري يا فشار در گوش ايجاد مي كند و همزمان كاهش شنوائي نيز ايجاد مي شود. درد پشت گوش بخصوص درشب، ممكن است ناراحتي شديدي براي بيمار ايجاد كند. سر گيجه يا ضعف عضلاني درهمان سمت صورت ممكن است رخ دهد. همراهی يك يا چند نشانه فوق دلايل خوبي براي بررسي بیشتر هستند.

آيا كلستئاتوم خطر ناك است؟

كلستئاتوم گوش مي تواند خطرناك باشد و هيچ وقت نبايد ناديده گرفته شود. خوردگي استخواني مي تواند سبب گسترش عفونت به نواحي اطراف (مانند گوش داخلي و مغز) شود. اگر درمان  به موقع صورت نگیرد، ناشنوایی، آبسه مغزي، مننژيت و به ندرت مرگ ممكن است اتفاق افتد.

Cholesteatoma

کلستئاتوم در حفره ماستویید بیمار

درمان كلستئاتوم

معاينه باليني توسط جراح گوش و حلق و بيني مي تواند وجود كلستئاتوم را تاييد كند. درمان ابتدایی شامل تميز كردن گوش، آنتي بيوتيك و قطره هاي موضعی گوش است. هدف درمان اولیه قطع ترشح گوش و كنترل عفونت است. وسعت و محدوده رشدي كلستئاتوم نيز بايد بررسي شوند.

كلستئاتوم هاي بزرگ عارضه دار، معمولاً نياز فوری به جراحي دارند تا بيمار از عوارض جدي محافظت شود. تست هاي شنوائي و تعادل، گرافي و سی تی اسكن ماستوئيد (استخوان جمجمه نزديك گوش) و گوش میانی ممكن است لازم باشند. اين تست ها جهت تعيين ميزان شنوائي باقيمانده براي بيمار و وسعت تخريبي كه كلستئاتوم ايجاد كرده است، انجام مي شوند.

جراحي در اغلب موارد تحت بيهوشي عمومي انجام مي شود. هدف اوليه جراحي از بين بردن كلستئاتوم و عفونت و هدف دوم بازسازی و پیوند پرده گوش است. حفظ شنوائي يا برقراري شنوائي مجدد براي بيمار، هدف سوم جراحي است که گاهی در جراحی اولیه تامین می شود و گاهی در جراحی دوم که با تاخیر انجام می شود صورت می گیرد.

در موارد تخريب شديد گوش، بازسازي ممكن است مقدور نباشد. ترميم عصب 7 يا به ندرت ممكن است احتياج شود. بازسازي گوش مياني گاهی در يك جراحي ممكن نيست و بنابراين عمل دوم 6 تا 12 ماه بعد ممكن است انجام شود. عمل دوم با هدف برقراري شنوائي و همزمان مشاهده مجدد گوش مياني و ماستوئيد از نظر كلستئاتوم باقيمانده انجام مي شود.

پذيرش در بيمارستان معمولاً در صبح روز عمل انجام مي شود و اگر عمل صبح زود انجام شود ترخيص نيز همان روز ممکن خواهد بود. براي بعضي بيماران گذراندن يك شب در بيمارستان  ممکن است لازم شود. در موارد نادر (عفونت عارضه دار) بستري طولاني نياز خواهد بود. مدت زمان استراحت از كار، يك تا دو هفته مي باشد.

ويزيت هاي پيگيري در مطب بعد از جراحي مهم و ضروری است، چرا كه كلستئاتوم گهگاه عود مي كند. در موارديكه يك حفره بزرگ  در ماستوئيد ايجاد شده است، هرچند ماه ويزيت در مطب جهت تميز كردن حفره و پيشگيري از عفونت لازم خواهد بود. برای بعضي از بيماران معاينات دوره اي گوش تا آخر عمر ضروري است.

خلاصه

كلستئاتوم يك موقعيت جدي ولي قابل درمان گوش است كه تنها با معاينه طبي تشخيص داده می شود. ترشح و احساس فشار گوش، كاهش شنوائي، سرگيجه يا ضعف عضلات صورت یا درد مداوم، علایم هشدار دهنده ای است که نیاز به بررسي توسط جراح گوش و حلق و بيني دارد.